Volstortliggers onder Bajeskwartier
Op het terrein van de voormalige Bijlmerbajes in Amsterdam wordt een multifunctioneel woon- en werkgebied gerealiseerd. Bovengronds ligt de nadruk op veel tuinen, groen en opvallende architectuur. Ondergronds zorgen HKO-XL volstortliggers van Haitsma Beton voor ruime parkeergelegenheid met zo min mogelijk hinderlijke kolommen.
Het ‘Bajeskwartier’ biedt over zes jaar plaats aan ongeveer 1.350 huur- en koopwoningen. Daarnaast is er ruimte voor een middelbare school, een gezondheidscentrum, werkplekken, een hotel, cultuur en design en een bijzondere landmark: ‘de Groene Toren’. Deze voormalige toren van de vrouwengevangenis krijgt een verticaal park en stadslandbouw over verschillende verdiepingen. Overal komt ruimte voor sport en spel.
Alle gebouwen worden volledig energieneutraal. Tevens is circulariteit één van de kernwaarden van het plan. Van de zes torens van de oude ‘Penitentiaire Inrichting Amsterdam Over-Amstel’ worden er vijf gesloopt; het bouwafval hiervan wordt voor 98 procent opnieuw gebruikt. Zelfs de oude tralies komen terug in de balkonhekken.
Amsterdam, Bajes Kwartier
Ondergrondse parkeergarage
Het parkeren wordt ondergronds opgelost, zodat bovengronds alle ruimte overblijft voor bijna 70 aaneengesloten, voornamelijk publieke tuinen, hoven en waterpartijen. In juni 2021 startte de bouw van de enorme parkeergarage. Deze krijgt twee ondergrondse lagen over een lengte van maar liefst 240 meter en een breedte van 32 meter. De parkeergarage biedt plaats aan 410 auto’s.
Bovenop de parkeergarage komen straks twee moderne, architectonische woongebouwen te staan. Deels liggen er ook tuinen en een fiets- en voetpad op de parkeergarage. De realisatie van de parkeergarage is in handen van BAM Wonen en gaat naar verwachting tot eind 2022 duren.
HKO-XL liggers
Het dak van de garage dat onder het open maaiveld ligt, wordt uitgevoerd met de nieuwe HKO-XL volstortliggers van Haitsma Beton. De liggers hebben een lengte van 16 meter en overspannen de breedte van 32 meter in twee vloervelden. In het midden steunen de liggers af op een betonnen wand met op regelmatige afstand openingen. “Deze liggers kunnen een grote rustende belasting aan. Op de dakvloer komt een grondpakket van 1,50 meter. Dat staat gelijk aan een last van 26 kN/m2. Ook is er rekening gehouden met een verkeerslast van 10 kN/m2”, zegt Ron van der Horst, projectdirecteur BAM Bouw en Techniek, Speciale Projecten.
Maar er zijn volgens Ron meer voordelen: “Met deze liggers haal je een hoge bouwsnelheid en uiteraard ben je de kolommen kwijt in die delen van de parkeergarage waar deze liggers worden toegepast. Onder de woontorens zijn die kolommen wel nodig, omdat je de krachten uit de bovenbouw kwijt moet.” De HKO-XL liggers hebben een werkende breedte van 1,20 meter, in plaats van 1,00 meter (normale HKO). “Voordeel daarvan is dat de breedtemaat perfect aansluit op de modulaire maat van onder meer de kanaalplaatvloeren die voor de verdiepingsvloer van de parkeergarage worden gebruikt. Vooral de architect is daar blij mee.”
Logische keuze
Inmiddels zijn de funderingspalen, damwanden en stempelramen van de bouwkuip gereed en is de bouwkuip ook gedeeltelijk ontgraven. De eerste poeren zijn gestort. “De productie van de liggers is gestart en medio 2022 worden ze geleverd”, zegt de projectleider. Hij besluit: “De keuze voor de liggers van Haitsma Beton is voor mij logisch. De merknaam ‘Haitsma Korte Overspanning (HKO-)ligger’ is bijna een soortnaam geworden. We zitten vroegtijdig aan tafel om van elkaars kennis gebruik te maken. Wat kan er dan eigenlijk nog fout gaan? Dit project laat zien dat de HKO-XL liggers prima geschikt zijn voor zwaar belaste dekken met grote overspanningen in de utiliteitsbouw.”